ผู้ช่วยพยาบาล (Practical Nurse / PN) คือบุคลากรทางการแพทย์ที่ทำหน้าที่ช่วยพยาบาลวิชาชีพในการดูแลผู้ป่วย ภายใต้การควบคุมของพยาบาลวิชาชีพและแพทย์ เป็นสายอาชีพที่ตลาดต้องการสูงมาก โดยเฉพาะในโรงพยาบาลเอกชน ศูนย์ดูแลผู้สูงอายุ และบริการ Home Health Care ที่เติบโตตามสังคมสูงวัยในไทย
หน้าที่หลักของผู้ช่วยพยาบาล ได้แก่ (1) วัดสัญญาณชีพผู้ป่วย (ความดัน ชีพจร ไข้ อัตราการหายใจ) (2) ช่วยในการเคลื่อนย้ายและพลิกตัวผู้ป่วย (3) ช่วยในการอาบน้ำ แปรงฟัน เปลี่ยนเสื้อผ้าและผ้าปูที่นอน (4) ป้อนอาหารและดูแลสายให้อาหาร (5) ช่วยเตรียมเครื่องมือและยาให้พยาบาล (6) ดูแลความสะอาดและความเรียบร้อยของหอผู้ป่วย (7) บันทึกข้อมูลพื้นฐานของผู้ป่วย
ในไทยหลักสูตรผู้ช่วยพยาบาลใช้เวลาเรียน 1 ปี (บางสถาบัน 1 ปี 6 เดือน) ประกอบด้วยภาคทฤษฎีและภาคปฏิบัติในโรงพยาบาล ต้องเรียนที่สถาบันที่สภาการพยาบาลให้การรับรอง จึงจะได้รับประกาศนียบัตรและสามารถทำงานในโรงพยาบาลที่ได้มาตรฐานได้
ผู้ช่วยพยาบาลเป็นทางเลือกที่ดีสำหรับ (1) ผู้ที่ต้องการเข้าสู่สายอาชีพพยาบาลโดยไม่ต้องเรียน 4 ปี (2) ผู้ที่ต้องการมีงานทำเร็วและมีรายได้ที่มั่นคง (3) ผู้สนใจที่จะเรียนต่อพยาบาลวิชาชีพในอนาคต โดยนำประสบการณ์ไปใช้ประโยชน์
| ตำแหน่ง | ประสบการณ์ | เงินเดือน |
|---|---|---|
| ผู้ช่วยพยาบาล รพ.รัฐ (จบใหม่) | 0-1 ปี | 13,000-16,000 |
| ผู้ช่วยพยาบาล รพ.เอกชนขนาดกลาง | 0-1 ปี | 15,000-20,000 |
| ผู้ช่วยพยาบาล รพ.เอกชนขนาดใหญ่ | 0-1 ปี | 18,000-22,000 |
| ผู้ช่วยพยาบาล รพ.เอกชน (ประสบการณ์) | 3-5 ปี | 20,000-28,000 |
| ผู้ช่วยพยาบาล รพ.เอกชน (อาวุโส) | 5+ ปี | 25,000-35,000 |
| ผู้ช่วยพยาบาลศูนย์ผู้สูงอายุ | 1-3 ปี | 15,000-22,000 |
| ผู้ช่วยพยาบาล Home Care (รายวัน) | - | 600-1,200 บาท/วัน |
*ยังไม่รวมค่าเวร OT ค่าทักษะพิเศษ และโบนัสประจำปี ซึ่งโดยทั่วไปจะเพิ่มรายได้รวมอีก 20-40%
*ข้อมูลเงินเดือนอ้างอิงจากประกาศงานจริงบน MedJob และค่าเฉลี่ยตลาด อาจแตกต่างตามสถานประกอบการและประสบการณ์ (อัปเดต: ตุลาคม 2569)
ผู้ช่วยพยาบาลทำหน้าที่ช่วยพยาบาลวิชาชีพดูแลผู้ป่วย ได้แก่ วัดสัญญาณชีพ (ความดัน ชีพจร ไข้) ช่วยเคลื่อนย้ายและพลิกตัวผู้ป่วย ช่วยอาบน้ำแปรงฟัน เปลี่ยนเสื้อผ้าและผ้าปูที่นอน ป้อนอาหาร ดูแลสายให้อาหาร ช่วยเตรียมเครื่องมือและยาให้พยาบาล และดูแลความเรียบร้อยของหอผู้ป่วย
หางานผู้ช่วยพยาบาลได้จาก MedJob.in.th ที่รวบรวมตำแหน่งจากโรงพยาบาลรัฐ เอกชน คลินิก ศูนย์ดูแลผู้สูงอายุ และบริการ Home Health Care ทั่วประเทศ อัปเดตใหม่ทุกวัน
ผู้ช่วยพยาบาลในโรงพยาบาลรัฐเริ่มต้น 13,000-16,000 บาท/เดือน โรงพยาบาลเอกชน 15,000-22,000 บาท/เดือน โรงพยาบาลเอกชนขนาดใหญ่ที่มีประสบการณ์ 3-5 ปี 20,000-28,000 บาท/เดือน ยังไม่รวมค่าเวร OT และโบนัส ที่เพิ่มรายได้รวมอีก 20-40%
หลักสูตรผู้ช่วยพยาบาล (PN) ใช้เวลาเรียน 1 ปี (บางสถาบัน 1 ปี 6 เดือน) ประกอบด้วยภาคทฤษฎีและภาคปฏิบัติในโรงพยาบาล ต้องจบมัธยมศึกษาตอนปลาย (ม.6) ขึ้นไป และเรียนที่สถาบันที่สภาการพยาบาลให้การรับรอง
ผู้ช่วยพยาบาลเรียน 1 ปี ทำหน้าที่ช่วยพยาบาลดูแลผู้ป่วยพื้นฐาน ไม่สามารถให้ยาหรือทำหัตถการเองได้ ส่วนพยาบาลวิชาชีพจบปริญญาตรี 4 ปี มีใบประกอบวิชาชีพจากสภาการพยาบาล สามารถให้ยา ทำหัตถการ และวางแผนการพยาบาลได้ตามกฎหมาย
แผนกที่นิยมและเป็นที่ต้องการสูง ได้แก่ แผนกผู้ป่วยนอก (OPD) งานเบา เวลาทำงานตรง, หอผู้ป่วยใน (Ward) ได้ประสบการณ์หลากหลาย, ห้องคลอด LR และ Nursery สำหรับผู้สนใจงานแม่และเด็ก, ICU และ ER สำหรับผู้ที่ชอบงานท้าทายและได้ค่าเวรสูง, คลินิกความงาม เงินเดือน+commission ดี
เอกสารที่ต้องเตรียม ได้แก่ Resume, สำเนาบัตรประชาชน, สำเนาทะเบียนบ้าน, สำเนาวุฒิการศึกษา ม.6, สำเนาประกาศนียบัตรผู้ช่วยพยาบาล, สำเนาบัตรประจำตัวผู้ช่วยพยาบาล, ใบเซอร์ CPR/BLS (ถ้ามี), รูปถ่ายหน้าตรง และหนังสือรับรองการทำงาน (ถ้ามี)
ได้ โดยสอบเข้าหลักสูตรพยาบาลศาสตรบัณฑิต 4 ปี เหมือนบุคคลทั่วไป หรือเลือกหลักสูตรต่อเนื่องที่บางมหาวิทยาลัยเปิดสำหรับผู้ช่วยพยาบาลที่มีประสบการณ์ ซึ่งสั้นกว่าหลักสูตรปกติ ประสบการณ์การทำงานเป็น PN จะช่วยในการเรียนและการปฏิบัติงานภาคสนามอย่างมาก